خبرگزاری راسک: بازداشت یک مدرس دینی در تخار پس از انتشار ویدیوی لتوکوب شدید یک دانشآموز، بار دیگر موضوع خشونت و تنبیه بدنی در مراکز آموزشی دینی افغانستان را مطرح کرده است؛ موضوعی که پیش از این نیز در گزارشهای رسانهای و حقوق بشری مطرح شده بود.
فرماندهی پلیس گروه طالبان در تخار امروز چهارشنبه، ۸ میزان/مهر، اعلام کرد که «قاری کرامت»، ۲۱ ساله، پس از انتشار ویدیوی لتوکوب یک دانشآموز در شبکههای اجتماعی بازداشت شده است. در این ویدیو، یک دانشآموز در داخل یک مرکز آموزشی دینی مورد ضربوشتم قرار میگیرد و انتشار تصاویر آن با واکنشهای گسترده در شبکههای اجتماعی همراه شده است.
مقامهای گروه طالبان تاکنون درباره جزئیات این رویداد، علت لتوکوب دانشآموز و وضعیت او پس از این حادثه توضیحات بیشتری ارائه نکردهاند. همچنین مشخص نیست که این پرونده در چه روندی بررسی خواهد شد و آیا مسئولان مرکز آموزشی یا افراد دیگری که احتمالاً در این رویداد مسئولیت داشتهاند نیز مورد بررسی قرار میگیرند یا خیر.
این رویداد در حالی رخ داده است که گزارشهایی درباره استفاده از خشونت فیزیکی علیه کودکان و دانشآموزان در مراکز آموزشی افغانستان، از جمله مراکز آموزش دینی، پیش از این نیز منتشر شده بود.
در سال ۲۰۲۴، گزارشهایی از لتوکوب حدود ۳۰ کودک در یک مسجد در شهر تالقان، مرکز استان تخار، منتشر شد. بر اساس گزارشهای رسانهای، این کودکان در آن محل علوم دینی میآموختند و برخی از آنان پس از لتوکوب با آثار جراحت و ضربوشتم دیده شده بودند.
در موارد دیگری نیز گزارشهایی درباره تنبیه بدنی در مکاتب و مدارس دینی منتشر شده است. رادیو آزادی در سال ۲۰۲۴ با شماری از دانشآموزان مدارس دینی و منابع مرتبط گفتوگو کرده و گزارشهایی درباره خشونت فیزیکی و آزار دانشآموزان در برخی از این مراکز منتشر کرده بود.
دیدهبان حقوق بشر نیز در گزارشی در سال ۲۰۲۳، بر اساس گفتوگو با دانشآموزان و خانوادههای آنان در چندین استان افغانستان، از افزایش استفاده از تنبیه بدنی در مکاتب پسرانه پس از بازگشت گروه طالبان به قدرت خبر داده بود. در این گزارش، دانشآموزان از مواردی مانند سیلیزدن، لتوکوب و دیگر اشکال تنبیه فیزیکی سخن گفته بودند.
با این حال، گزارشهای موجود درباره خشونت در مراکز آموزشی الزاماً به این معنا نیست که همه مدارس یا مراکز آموزش دینی در افغانستان با چنین مواردی روبهرو هستند. اما تکرار گزارشهای مشابه، موضوع نظارت بر رفتار آموزگاران و مدرسین و نحوه رسیدگی به شکایتهای دانشآموزان را به یک مسئله قابل توجه تبدیل کرده است.
در مورد رویداد اخیر تخار، اعلام بازداشت مدرس متهم از سوی گروه طالبان نشان میدهد که مقامهای امنیتی این مورد را پیگیری کردهاند؛ اما هنوز اطلاعات کافی درباره روند قضایی پرونده، وضعیت طلبه (دانشآموز) آسیبدیده و اقدامات احتمالی برای جلوگیری از تکرار چنین رویدادهایی منتشر نشده است.
پرسش اصلی اکنون این است که چه سازوکاری برای نظارت بر رفتار مدرسین و مسئولان مراکز آموزشی دینی وجود دارد و در صورت وقوع خشونت، چه نهادی مسئول رسیدگی و حمایت از دانشآموز یا طلبه آسیبدیده است؟
اگر هدف از مراکز آموزشی، آموزش و پرورش کودکان و نوجوانان است، روشن بودن مقررات مربوط به تنبیه بدنی، نظارت بر اجرای آن و پاسخگویی در برابر موارد خشونت میتواند در جلوگیری از تکرار چنین حوادثی نقش داشته باشد. رویداد اخیر تخار نیز بار دیگر این پرسش را مطرح کرده است که چه تدابیری برای حفاظت از دانشآموزان و دانشآموزها در محیطهای آموزشی دینی افغانستان در نظر گرفته شده است.
خشونت در مدارس دینی؛ یک مدرس در تخار بازداشت شد


