خبرگزاری راسک: مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، با طرح پرسشهایی درباره کارکرد فعلی ناتو، نسبت به آنچه «عدم توازن در تعهدات» میان اعضای این ائتلاف خواند، ابراز نگرانی کرد.
روبیو در اظهاراتی که بازتاب گستردهای در رسانهها داشته، با اشاره به دیدگاههای پیشین خود در دوران سناتوری گفت: «در گذشته، ناتو صرفاً یک سازوکار دفاعی برای اروپا نبود، بلکه بستری راهبردی فراهم میکرد تا ایالات متحده بتواند از طریق استقرار پایگاههای نظامی در اروپا، در صورت تهدید امنیت ملی، قدرت خود را به سایر نقاط جهان اعمال کند.»
وی در ادامه با طرح این پرسش که آیا ناتو همچنان چنین کارکردی دارد یا نه، افزود: «اگر به نقطهای رسیده باشیم که این ائتلاف دیگر اجازه استفاده مؤثر از این زیرساختها برای دفاع از منافع آمریکا را ندهد، در عمل با یک مسیر یکطرفه مواجه هستیم.»
به گفته روبیو، این وضعیت به معنای آن است که ایالات متحده همچنان هزینههای قابلتوجهی برای حفظ نیروها و پایگاههای خود در اروپا میپردازد، اما در زمان نیاز، نمیتواند از حمایت متقابل متحدانش بهرهمند شود. او تصریح کرد: «اگر قرار باشد ما برای دفاع از اروپا نیرو مستقر کنیم، اما در زمان نیاز با عدم همراهی مواجه شویم، باید پرسید اساساً چرا در این ائتلاف باقی ماندهایم.»
اظهارات وزیر خارجه آمریکا در حالی مطرح میشود که طی سالهای اخیر، بحث بر سر «تقسیم بار» در ناتو و میزان مشارکت کشورهای اروپایی در تأمین هزینههای دفاعی افزایش یافته است. بر اساس گزارشهای نهادهایی مانند موسسه بروکینگز و شورای روابط خارجی، واشنگتن همواره از متحدان اروپایی خواسته سهم بیشتری در بودجه نظامی و عملیاتهای مشترک بر عهده بگیرند.
از سوی دیگر، اختلاف نظرها درباره نحوه مواجهه با بحرانهای جهانی از جمله جنگهای خاورمیانه و رقابتهای ژئوپلیتیکی با قدرتهایی مانند چین و روسیه باعث شده برخی تحلیلگران از «بازتعریف نقش ناتو» در نظم جهانی جدید سخن بگویند.
مواضع روبیو نشاندهنده تداوم بحثهای جدی در داخل آمریکا درباره هزینهها، منافع و آینده ناتو است؛ ائتلافی که از زمان تأسیس در سال ۱۹۴۹، یکی از ارکان اصلی امنیت جمعی غرب محسوب میشود، اما اکنون با چالشهای تازهای در زمینه هماهنگی راهبردی و توازن تعهدات مواجه است.
