نویسنده: جیمز دورسو
خبرگزاری راسک: پس از بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان در سال ۲۰۲۱، مناسبات واشینگتن و کابل از هر زمان دیگری پیچیدهتر شد. گزارش اوراسیا ریویو به قلم جیمز دورسو، تحلیلگر مسائل سیاست خارجی و امنیت ملی، میگوید که طالبان اکنون در تلاشاند تا روابط دیپلماتیک با آمریکا را برقرار کنند، اما این تلاشها در سایه سابقه خشونتبار و حمایت این گروه از شبکههای تروریستی، با ابهام و مخاطره همراه است. طالبان، با وجود شعارهای ملیگرایانه، همچنان به شکلگیری و پناه دادن به گروههای مسلح بینالمللی ادامه میدهند که تهدیدی جدی برای امنیت منطقهای و جهانی است.
تاریخچه تعامل آمریکا و طالبان پر از سوءتفاهمهای راهبردی است. پس از حملات یازدهم سپتامبر، طالبان از تحویل اسامه بن لادن به ایالات متحده خودداری کرد و پیشنهاد داد او در دادگاهی اسلامی محاکمه شود. این رفتار، بهانهای برای اشغال بیست ساله افغانستان توسط آمریکا شد. دورسو اشاره میکند که واشینگتن طالبان را بهعنوان تهدیدی جهانی ارزیابی میکرد، در حالی که بسیاری از ناظران میگویند طالبان بیشتر ملیگرای اسلامی هستند تا اسلامگرایان ترنسملی مانند القاعده. با این حال، سیاستهای طالبان و حمایت ضمنی آنها از گروههای تروریستی، تصویر امن از افغانستان را از بین برده است.
از منظر اقتصادی و زیرساختی، طالبان تلاش کردهاند تا افغانستان را به هاب منطقهای برای پروژههای حمل و نقل و اتصال راهآهن تبدیل کنند. پروژههایی مانند «راهآهن ترمز-مزار-کابل-پشاور» و «راهآهن ایران-افغانستان-چین» نشان میدهد که طالبان به دنبال مشروعیت و سرمایهگذاری خارجی هستند. با این حال، ناتوانی این گروه در تضمین امنیت و شفافیت قراردادها، و همچنین سابقه فسخ قراردادهای بزرگ مانند پروژه نفتی آمودریا با چین، نگرانیهای جدی برای سرمایهگذاران ایجاد کرده است.
در عرصه دیپلماسی، طالبان تاکنون روسیه را به عنوان نخستین کشور به رسمیت شناختهاند و در تلاش برای گفتوگو با آمریکا هستند. دورسو خاطرنشان میکند که آمریکا با توجه به سابقه طالبان در پناه دادن به گروههای تروریستی و ادامه خشونتهای داخلی، نمیتواند به سادگی روابط رسمی برقرار کند. فشارهای منطقهای از سوی پاکستان، ایران و چین نیز نشان میدهد که طالبان هنوز کنترل کامل بر امنیت داخلی و پایبندی به قوانین بینالمللی ندارند.
اوراسیا ریویو میگوید، افزایش پروژههای اتصال منطقهای، سرمایهگذاریهای خارجی و گفتوگوهای دیپلماتیک، به رغم چشمانداز مثبت، نمیتواند واقعیت تهدیدات ناشی از طالبان و شبکههای وابسته به آن را پنهان کند. حضور طالبان در قدرت، با فراهم کردن زیرساخت و حمایت ضمنی از گروههای تروریستی، نه تنها ثبات افغانستان را تهدید میکند بلکه به تهدیدی فرامرزی برای امنیت جهانی تبدیل شده است.
در نتیجه، دورسو و اوراسیا ریویو تأکید میکنند که هرگونه تعامل آمریکا با طالبان باید با احتیاط کامل انجام شود و جامعه بینالمللی نباید فراموش کند که طالبان نه تنها سابقه نقض حقوق بشر دارند، بلکه به گروههای تروریستی و مسلح امکان فعالیت میدهند. در واقع، بازگشت طالبان به قدرت افغانستان، شرایطی را ایجاد کرده که غرب نمیتواند چشم خود را بر تهدیدات بالقوه و ظهور دوباره گروههای تروریستی ببندد.
