خبرگزاری راسک: زهران ممدانی، شهردار منتخب شهر نیویورک، اعلام کرده است که در مراسم تحلیف خود بهجای انجیل، بر قرآن کریم سوگند یاد خواهد کرد؛ اقدامی که از منظر حقوق اساسی ایالات متحده کاملاً مجاز است، اما از نظر نمادین و سیاسی، بازتابهای گستردهای در فضای عمومی آمریکا برانگیخته است. بر بنیاد قانون اساسی ایالات متحده، هیچ الزام قانونی برای سوگند بر متن مذهبی خاص وجود ندارد و مقامهای منتخب میتوانند بر هر متن مذهبی یا غیرمذهبی مورد باور خود سوگند یاد کنند.
بر اساس گزارش رسانههای آمریکایی، از جمله فاکسنیوز، ممدانی نخستین شهردار مسلمان نیویورک است که تصمیم گرفته سوگند رسمی خود را بر قرآن ادا کند. این مراسم قرار است در دو بخش برگزار شود: نخست، آیینی محدود و خصوصی در ایستگاه تاریخی و متروکه «سیتیهال» و سپس مراسمی عمومی در برابر ساختمان شهرداری نیویورک. گفته میشود در این مراسم از چند نسخه قرآن استفاده خواهد شد؛ از جمله نسخهای منسوب به آرتورو شومبورگ، پژوهشگر و فعال برجسته جنبش حقوق مدنی سیاهپوستان آمریکا؛ انتخابی که ناظران آن را تلاشی آگاهانه برای پیوند زدن این رویداد با روایت تاریخی اقلیتها در ایالات متحده میدانند.
هرچند سوگند بر قرآن پیشتر نیز در سطوح مختلف حکومتی آمریکا، از جمله در کنگره، سابقه داشته است، اما جایگاه نمادین شهرداری نیویورک بهعنوان بزرگترین شهر آمریکا و یکی از مراکز اصلی قدرت سیاسی، اقتصادی و فرهنگی به این تصمیم بُعدی فراتر از یک انتخاب شخصی بخشیده است. منتقدان میگویند این اقدام، بهویژه در شرایطی که مباحث مربوط به هویت، مهاجرت و نقش دین در فضای عمومی آمریکا بهشدت قطبی شده، حامل پیام سیاسی مشخصی است.
این حساسیتها با توجه به پیشینه فکری و سیاسی زهران ممدانی تشدید شده است. او بهعنوان چهرهای نزدیک به جریانهای چپ مترقی و دارای مواضع سوسیالیستی شناخته میشود و منتقدانش معتقدند که استفاده نمادین از قرآن در مراسم تحلیف، بخشی از راهبرد هویتی او برای بازتعریف مناسبات قدرت و بازنمایی اقلیتها در ساختار سیاسی آمریکاست. در مقابل، حامیان ممدانی تأکید میکنند که این تصمیم در چارچوب آزادیهای بنیادین مندرج در قانون اساسی آمریکا قرار دارد و نشانهای از تنوع دینی و فرهنگی در نظام سیاسی این کشور است.
در مجموع، سوگند ممدانی بر قرآن، فراتر از یک آیین تشریفاتی، به صحنهای برای بازتاب تنشهای عمیقتر در جامعه آمریکا بدل شده است؛ تنشهایی که میان سکولاریسم قانونی، هویتهای دینی، و رقابتهای سیاسی در یکی از حساسترین مقاطع تاریخ معاصر ایالات متحده جریان دارد.
زهران ممدانی، نخستین شهردار آمریکا است که به قرآن سوگند یاد میکند


