خبرگزاری راسک: جان مرشایمر، نظریهپرداز برجسته روابط بینالملل و استاد دانشگاه شیکاگو، با اشاره به تحولات اخیر در روابط تهران–واشنگتن، تأکید کرد که هیچ راهحل نظامی پایداری برای حل اختلافات با ایران وجود ندارد و تنها مسیر ممکن، دیپلماسی و توافق سیاسی است.
مرشایمر در گفتوگو با پادکست قضاوت آزادی گفت که سفر اخیر و شتابزده بنیامین نتانیاهو به واشنگتن، تلاشی آشکار برای منصرفکردن دولت آمریکا از ادامه مذاکرات با ایران بوده است.
به گفته او، نخستوزیر اسرائیل و متحدانش بر این باورند که هرگونه توافق با تهران «بیفایده» است، زیرا ایران را بازیگری غیرقابل اعتماد میدانند. با این حال، مرشایمر این نگاه را غیرواقعبینانه توصیف میکند و هشدار میدهد که جایگزین دیپلماسی، تنها یک جنگ پرهزینه و بینتیجه خواهد بود.
مرشایمر توضیح داد که در نگاه تلآویو، هر توافق احتمالی با ایران باید فراتر از موضوع هستهای برود و سه محور را در بر گیرد:
برنامه موشکهای بالستیک ایران
نقش منطقهای ایران و حمایت از حماس و حزبالله
محدودسازی کامل ظرفیت غنیسازی
به گفته این تحلیلگر، این شروط عملاً مذاکرات را به بنبست میکشاند، زیرا هیچ دولت مستقلی حاضر نیست همه مؤلفههای قدرت راهبردی خود را واگذار کند.
مرشایمر معتقد است که هدف اصلی نتانیاهو از این سفر، تأثیرگذاری مستقیم بر دونالد ترامپ بوده است؛ بهویژه در زمانی که واشنگتن به این جمعبندی رسیده که تحریم و فشار حداکثری، بهتنهایی قادر به مهار ایران نیست.
او افزود:
«اگر هدف جلوگیری از درگیری بزرگ در خاورمیانه است، آمریکا ناگزیر است با ایران گفتوگو کند؛ چه بخواهد، چه نخواهد.»
بر اساس ارزیابی مراکز پژوهشی مستقل مانند گروه بحران بینالمللی و شورای روابط خارجی آمریکا (CFR)، تشدید تنش با ایران نهتنها خطر جنگ منطقهای را افزایش میدهد، بلکه میتواند مسیرهای انرژی، ثبات خاورمیانه و امنیت اروپا را نیز با تهدید جدی مواجه سازد. بسیاری از این نهادها بارها تأکید کردهاند که توافق، هرچند ناقص، بهتر از تقابل نظامی است.
مرشایمر با صراحت نتیجه میگیرد که:
«جنگ، مسئله ایران را حل نمیکند؛ فقط آن را خطرناکتر میسازد. تنها راه، توافقی واقعگرایانه و قابل اجراست.»
این موضع، بازتاب نگاه فزایندهای در میان تحلیلگران غربی است که میگویند سیاست فشار بدون دیپلماسی، بنبست راهبردی است.
