داکتر مهدی: افغان نام قبیله پشتون است، نه همه اقوام افغانستان

خبرگزاری راسک: داکتر محی‌الدین مهدی، پژوهشگر و سیاستمدار افغانستان، در یادداشتی که در صفحهٔ فیسبوک خود منتشر کرده، دیدگاه‌های خود را درباره مفهوم «افغان» و کاربرد آن در جامعه افغانستان مطرح کرده است. او می‌گوید سه دسته از افراد به‌گونه‌های متفاوت خود را «افغان» می‌خوانند و این نام‌گذاری برای همه گروه‌های قومی ریشه تاریخی یا علمی ندارد.
به گفتهٔ داکتر مهدی، دسته نخست افرادی هستند که «تبار پشتونی» دارند و از نظر تباری خود را از نسل قیس یا فرزندان او می‌دانند. او می‌افزاید که افغان، نام اصلی قومی‌ست که به زبان پشتو سخن می‌گوید و این گروه نیز هنگام مواجهه با مفهوم «هویت ملی»، در کاربرد این واژه درنگ می‌کنند. او در این بخش به نمونه‌هایی چون امتناع «جان اچکزی» از افغان‌خواندن خود و همچنین بیت مشهور خوشحال‌خان خټک اشاره می‌کند.
به باور او، دسته دوم کسانی‌اند که با «بار سیاسی و تاریخی» واژه افغان آشنایی دقیق ندارند و در مکالمات روزمره بدون توجه به پیشینهٔ تباری و زبانی خود از این عنوان استفاده می‌کنند؛ در حالی که از نظر قومی هیچ ارتباطی با مفهوم تاریخی این واژه ندارند.
او دسته سوم را کسانی می‌داند که «برای این واژه منفعت، امتیاز یا معاش» دریافت می‌کنند یا به‌گفتهٔ او، با پذیرفتن این هویت به جایگاه‌های غیرمستحق می‌رسند. داکتر مهدی در این بخش برخی مجریان رسانه‌ها و شماری از مقام‌های بلندپایه در دولت‌های پیشین را مثال می‌زند.
این پژوهشگر در پایان تأکید می‌کند که «هیچ دلیل علمی و تاریخی برای افغان‌خواندن تاجیک‌ها، اوزبک‌ها، هزاره‌ها و سایر اقوام غیرپشتون وجود ندارد» و به باور او، این عنوان نباید به همه گروه‌ها تحمیل شود.