خبرگزاری راسک: تاس، خبرگزاری وابسته به دولت روسیه، گزارش داده که یکی از عاملان حمله خونین به تالار کنسرت کروکوس مسکو با پاسپورت جعلی به افغانستان سفر کرده است.
در گزارشی که این رسانه روسی روز یکشنبه ۱۹ اسد، منتشر کرده آمده است که فردی که به افغانستان سفر کرده در آنجا آموزشهای تخصصی برای انجام عملیاتهای تروریستی و انتحاری دیده است. این حمله که در ۲۲ مارچ ۲۰۲۴ رخ داد، دستکم ۱۴۵ کشته و صدها زخمی برجای گذاشت. متهمان اصلی پرونده، چهار تبعه تاجیکستان به نامهای دلیرجان میرزایف ۳۲ ساله، فریدون شمسالدین ۲۶ ساله، محمدصابر فیضاف ۱۹ ساله و مرادعلی رجبعلیزاده ۳۰ ساله هستند که بر اساس تحقیقات، رجبعلیزاده به دستور رهبران خود برای دریافت آموزش به افغانستان فرستاده شده است. شاخه خراسان گروه داعش مسوولیت این حمله وحشتناک را برعهده گرفته است؛ عملیاتی که یکی از بزرگترین حملات داعش در منطقه محسوب میشود.
اما پشت این رویداد، شبکه پیچیده و گستردهای از تروریسم وجود دارد که گروه طالبان به ویژه شاخه حقانی در آن نقش کلیدی دارد. شبکه حقانی، تحت رهبری سراجالدین حقانی، سرپرست وزارت داخله طالبان و سردسته این گروه تروریستی، تنها به دنبال تحقق اهداف ایدئولوژیک نیست؛ بلکه به تجارت پرسود تروریسم مشغول است. این شبکه نه تنها عملیات نظامی انجام میدهد، بلکه در خرید و فروش نیروهای تروریستی نیز فعال است.
منابع در پاکستان افشا کردهاند که در دوران جنگ طالبان با نیروهای امریکایی و نیروهای ارتش و پولیس حکومت پیشین افغانستان، حملات انتحاری عمدتاً توسط نوجوانانی انجام میشد که شبکه حقانی آنها را خریداری و آموزش میداد. سراجالدین حقانی رئیس شبکه حقانی برای هر نوجوان بین ۵۰ تا ۱۰۰ هزار کلدار پاکستانی پرداخت میکرد و هزینه آموزش، شستشوی مغزی و آماده شدن آنها و اعزام آنها به افغانستان برای انجام عملیات انتحاری، ۲۰ تا ۵۰ هزار کلدار دیگر نیز هزینه برمیداشت. در مقابل، شبکه حقانی از حامیان عرب و دستگاههای اطلاعاتی مختلف بهشمول ادارهاستخبارات روسیه به ازای هر نیروی انتحاری مبلغ پنج تا ۱۰ هزار دالر امریکایی دریافت میکرد.
یکی از نکات مهم و کمتر مطرحشده، نقش روسیه در حمایت مالی از این شبکه برای اجرای حملات انتحاری علیه نیروهای امریکایی و ائتلاف ناتو در افغانستان است. در یکی دو سال اخیر، گزارشهای متعددی توسط رسانههای بینالمللی افشا شده که نشان میدهد روسها به شبکه حقانی پول میدادند تا افراد انتحاری را برای هدف قرار دادن نظامیان خارجی در افغانستان فراهم کنند. این حمایت مالی، بخشی از رقابتهای ژئوپولتیکی و راهبردهای روسیه برای تضعیف حضور غرب در منطقه و هدف قرار دادن نیروهای نظامی امرکیا در افغانستان محسوب میشود.
این نیروهای انتحاری، که غالباً قربانیان «یکبار مصرف» این تجارت تروریستی هستند، نقش کلیدی در حملات کور و خونین علیه غیرنظامیان، زنان و کودکان افغانستان داشتهاند. چنین همکاریها و حمایتهای بینالمللی نشان میدهد که طالبان و به ویژه شبکه حقانی نه تنها یک گروه محلی، بلکه عضوی از یک شبکه تروریستی جهانی و تجاری هستند که نیرو و امکانات تروریستی را به گروهها و دولتهایی میفروشند که به دنبال پیشبرد اهداف خود از طریق خشونتاند.
از این منظر، حملات تروریستی مانند آنچه در تالار کروکوس مسکو رخ داد، فقط یک قطعه از پازل گستردهتر تروریسم شبکهای است که طالبان و شاخه حقانی در آن نقش مهمی ایفا میکنند. این واقعیت، زنگ خطری است برای جامعه جهانی تا به جای تمرکز بر اقدامات جزئی، به ماهیت سازمانیافته، تجاری و بینالمللی تروریسم و فعالیت روز افزون این گروهها در افغانستان توجه کند.
