خبرگزاری راسک: به گزارش رسانه آمریکایی اکسیوس، کاخ سفید بر این باور است که واشنگتن و تهران در آستانه دستیابی به یک «یادداشت تفاهم یکصفحهای» قرار دارند؛ سندی که هدف آن پایاندادن به جنگ جاری و ترسیم چارچوبی برای آغاز مذاکرات تفصیلی هستهای است. این ارزیابی بر اساس گفتههای دو مقام آمریکایی و دو منبع مطلع از روند مذاکرات ارائه شده است.
بر پایه این گزارش، ایالات متحده انتظار دارد طی ۴۸ ساعت آینده پاسخ ایران به چند محور کلیدی دریافت شود. هنوز هیچ توافقی نهایی نشده، اما منابع تأکید کردهاند که طرفین از آغاز جنگ تاکنون هرگز تا این حد به توافق نزدیک نبودهاند.
از جمله مفاد اصلی این یادداشت تفاهم، تعهد ایران به توقف موقت غنیسازی اورانیوم، موافقت آمریکا با کاهش تحریمها و آزادسازی میلیاردها دلار از داراییهای مسدودشده ایران، و نیز کاهش محدودیتها در عبور و مرور از تنگه هرمز است.
با این حال، بسیاری از این تعهدات به دستیابی به یک توافق نهایی وابسته خواهد بود؛ موضوعی که همچنان احتمال بازگشت درگیری یا تداوم وضعیت «نه جنگ، نه صلح» را حفظ میکند.
در عین حال، کاخ سفید معتقد است ساختار قدرت در ایران دچار شکاف داخلی است و رسیدن به اجماع میان جناحهای مختلف میتواند دشوار باشد. برخی مقامات آمریکایی نیز نسبت به تحقق حتی یک توافق اولیه ابراز تردید کردهاند.
این در حالی است که در مراحل پیشین مذاکرات نیز مقامهای آمریکایی بارها از خوشبینی سخن گفته بودند، اما هیچیک به توافق نهایی منجر نشد.
با این حال، دو مقام آمریکایی تصریح کردهاند که تصمیم دونالد ترامپ برای توقف عملیات تازه اعلامشده در تنگه هرمز و جلوگیری از فروپاشی آتشبس شکننده، مستقیماً تحت تأثیر پیشرفت در مذاکرات اتخاذ شده است.
این یادداشت تفاهم ۱۴ بندی، در قالب یک صفحه، توسط نمایندگان ترامپ از جمله استیو ویتکاف و جرد کوشنر با مقامهای ایرانی بهصورت مستقیم و از طریق میانجیها در حال مذاکره است.
در نسخه فعلی، این سند پایان جنگ در منطقه را اعلام کرده و آغاز یک دوره ۳۰ روزه برای مذاکرات جامعتر را پیشبینی میکند. این مذاکرات ممکن است در شهرهای اسلامآباد یا ژنو برگزار شود.
در این بازه زمانی، محدودیتهای ایران بر عبور کشتیها از تنگه هرمز و نیز محاصره دریایی آمریکا بهتدریج کاهش خواهد یافت. در صورت شکست مذاکرات، ایالات متحده قادر خواهد بود محاصره را مجدداً برقرار کرده یا اقدامات نظامی را از سر بگیرد.
یکی از مهمترین محورهای اختلاف، مدت زمان توقف غنیسازی اورانیوم است. منابع مختلف این مدت را حداقل ۱۲ سال و در برخی سناریوها تا ۱۵ سال برآورد کردهاند. ایران پیشنهاد دوره ۵ ساله را مطرح کرده، در حالی که آمریکا خواستار توقف ۲۰ ساله بوده است.
واشنگتن همچنین در پی درج بندی است که در صورت نقض تعهدات از سوی ایران، مدت این توقف بهطور خودکار تمدید شود. پس از پایان این دوره، ایران مجاز خواهد بود غنیسازی در سطح پایین (۳.۶۷ درصد) را از سر بگیرد.
بر اساس این گزارش، ایران در این سند تعهد خواهد داد که هرگز بهدنبال تولید سلاح هستهای نرود و از فعالیتهای مرتبط با تسلیحاتیسازی خودداری کند. همچنین، بحثهایی درباره عدم فعالیت تأسیسات هستهای زیرزمینی و پذیرش بازرسیهای تقویتشده از جمله بازرسیهای سرزده سازمان ملل در جریان است.
در مقابل، ایالات متحده متعهد به کاهش تدریجی تحریمها و آزادسازی داراییهای بلوکهشده ایران خواهد شد.
دو منبع آگاه همچنین مدعی شدهاند که ایران ممکن است با انتقال ذخایر اورانیوم با غنای بالا به خارج از کشور موافقت کند گزینهای که پیشتر از سوی تهران رد شده بود. یکی از سناریوهای مطرح، انتقال این مواد به ایالات متحده عنوان شده است.
مارکو روبیو روز سهشنبه اعلام کرد: «لزومی ندارد توافق نهایی در یک روز نوشته شود. این روند بسیار پیچیده و فنی است، اما ما به یک راهحل دیپلماتیک روشن نیاز داریم که مشخص کند طرفها تا چه حد حاضر به امتیازدهی هستند.»
با این حال، او در اظهاراتی تند، برخی رهبران ایران را «فاقد عقلانیت» توصیف کرد و نسبت به امکان دستیابی به توافق ابراز تردید نمود.
این گزارش تصویری از یک روند دیپلماتیک پیچیده و شکننده ارائه میدهد؛ مسیری که در آن پیشرفتهای تاکتیکی همزمان با بیاعتمادی عمیق و اختلافات ساختاری، آینده توافق را در هالهای از ابهام قرار داده است.
اکسیوس: آمریکا و ایران به توافقی یکصفحهای برای پایان جنگ نزدیک شدهاند
ما را دنبال کنید
مطالب مرتبط
- تبلیغات -
