خبرگزاری راسک: جان اچکزی، وزیر پیشین اطلاعات ایالت بلوچستان پاکستان، مدعی شده است که ندا محمد ندیم، سرپرست وزارت تحصیلات عالی گروه طالبان، در جریان حملات هوایی اخیر ارتش پاکستان کشته شده است. این ادعا همزمان با موجی از گزارشها در شبکههای اجتماعی افغانستان منتشر شد، اما تا زمان تنظیم این گزارش، هیچ منبع رسمی مستقل آن را تأیید نکرده و سخنگویان طالبان نیز موضع روشنی در قبال آن اتخاذ نکردهاند.
ارتش پاکستان شامگاه گذشته اعلام کرد که مواضعی را در کابل، قندهار و پکتیا هدف قرار داده است. به گفته مقامهای اسلامآباد، این عملیات در واکنش به «تهاجم زمینی عناصر وابسته به طالبان از خاک افغانستان به داخل پاکستان» انجام شده است.
مقامهای پاکستانی تأکید کردهاند که هدف این حملات، زیرساختها و فرماندهیهای مرتبط با شبکههای مسلح فعال در مرز، از جمله گروه تحریک طالبان پاکستانی بوده است؛ گروهی که اسلامآباد آن را مسئول افزایش حملات در مناطق قبایلی میداند و بارها طالبان افغانستان را به چشمپوشی یا ناتوانی در مهار آن متهم کرده است.
وزیر اطلاعات پاکستان مدعی شده است که در این عملیات، ۱۳۳ مقام و نیروی وابسته به طالبان کشته شدهاند. با این حال، منابع مستقل بینالمللی هنوز رقم مشخصی را تأیید نکردهاند و دسترسی خبرنگاران خارجی به محلهای هدف قرارگرفته نیز بهدلیل محدودیتهای اعمالشده از سوی طالبان بسیار محدود است.
برخی گزارشهای منتشرشده از سوی رسانههای بینالمللی از جمله رویترز و الجزیره در پوششهای پیشین خود درباره تنشهای مشابه، به تلفات غیرنظامیان در حملات مرزی اشاره کردهاند؛ موضوعی که در صورت تأیید، میتواند ابعاد حقوقی و انسانی بحران را پیچیدهتر سازد.
ندا محمد ندیم از چهرههای نزدیک به هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، بهشمار میرود و در دو سال گذشته نقش کلیدی در اجرای سیاستهای سختگیرانه آموزشی ایفا کرده است. وزارت تحصیلات عالی تحت مدیریت او، اجرای ممنوعیت تحصیل زنان در دانشگاهها را عملیاتی کرد؛ تصمیمی که با محکومیت گسترده جامعه جهانی، از جمله سازمان ملل، مواجه شد و به انزوای بیشتر حکومت طالبان در عرصه بینالمللی انجامید.
کارنامه او در حوزه آموزش عالی، نماد رویکرد ایدئولوژیک و انقباضی طالبان نسبت به حقوق زنان و آزادیهای دانشگاهی تلقی میشود؛ سیاستی که نهتنها نظام آموزشی افغانستان را با فروپاشی کیفی مواجه کرده، بلکه مهاجرت گسترده استادان و دانشجویان را نیز تشدید کرده است.
در صورت صحت این ادعا، کشتهشدن یکی از اعضای کابینه طالبان میتواند نشانهای از آسیبپذیری ساختار امنیتی این گروه باشد؛ ساختاری که همزمان با بحران مشروعیت داخلی، فشارهای منطقهای و انزوای بینالمللی دستبهگریبان است.
حتی اگر خبر کشتهشدن ندیم تأیید نشود، نفس طرح چنین ادعایی نشاندهنده شکنندگی وضعیت امنیتی در افغانستان تحت حاکمیت طالبان است؛ گروهی که با وجود ادعای «تأمین امنیت سراسری»، نتوانسته تنشهای مرزی، فعالیت شبکههای مسلح و بحران اعتماد منطقهای را مهار کند.
در غیاب تأیید رسمی، ارزیابی نهایی درباره سرنوشت وزیر تحصیلات عالی طالبان مستلزم انتشار اطلاعات مستند از سوی منابع مستقل است؛ اما آنچه مسلم است، تشدید تنش میان طالبان و اسلامآباد وارد مرحلهای تازه و پرمخاطره شده است.
جان اچکزی: وزیر تحصیلات عالی طالبان در بمباران ارتش پاکستان کشته شد
