کابل پُر شده از دختران و زنان جوان گدایی‌گر؛ بحران خاموش یک جامعه فروپاشیده

خبرگزاری راسک: منابع محلی و ناظران شهری در پایتخت افغانستان از افزایش قابل توجه تعداد زنان و دختران گدایی‌گر در سطح شهر کابل خبر می‌دهند؛ پدیده‌ای که بخشی از پیامدهای عمیق بحران اقتصادی و محدودیت‌های اجتماعی در این کشور محسوب می‌شود.

ساکنان کابل می‌گویند که فقر گسترده، بیکاری و نبود فرصت‌های قانونی برای کار، بسیاری از زنان را در موقعیت‌های دشوار قرار داده است؛ زنانی که پیش از این شاید شغل یا درآمدی داشتند یا سرپرست خانواده‌ای را از دست داده‌اند، اکنون ناچارند برای تأمین حداقل نیازهای روزمره به خیابان‌ها بیایند و تقاضای کمک کنند. بر اساس گزارش‌ها، با تشدید بحران اقتصادی پس از تسلط طالبان بر کشور، تعداد افرادی که برای امرار معاش گدایی می‌کنند به‌طور قابل توجهی افزایش یافته است، به‌ویژه در پایتخت و در اطراف مراکز عمومی و نانوایی‌ها.

در تحلیل رسانه‌های مستقل، آمده است که بسیاری از این زنانی که اکنون گدایی می‌کنند در گذشته اعضای خانواده، همسر یا سرپرست داشته‌اند که یا در درگیری‌ها کشته شده یا به دلیل محدودیت‌های جدید طالبان توانایی کار ندارند؛ بسیاری دیگر به‌دلیل ممنوعیت‌های شغلی برای زنان و تبعات اقتصادی سیاست‌های حاکمیتی، دیگر راهی جز روی آوردن به خیابان‌ها ندارند.

بر اساس آمارهایی که مقامات گروه طالبان خود ارائه داده‌اند، گروه تحت حاکمیت آنان تاکنون چندین برابرِ ده‌ها هزار گدایی را در کابل و سایر شهرها «جمع‌آوری» کرده‌اند و ادعا می‌کنند که برخی از آنان «گدایان حرفه‌ای» هستند، اما بسیاری از تحلیل‌گران تأکید دارند که آمار رسمی نمی‌تواند واقعیت‌های عینی فقر و گرسنگی را پنهان کند و بخش قابل توجهی از این افراد در واقع در شرایط اقتصادی اضطراری قرار دارند.

روند افزایشی حضور زنان در خیابان‌ها برای گدایی، با گزارش‌های پیشین و مداوم درباره وضعیت زنان در افغانستان هم‌راستا است. نهادهای جهانی از جمله برنامه توسعه سازمان ملل متحد (UNDP) گزارش داده‌اند که ممنوعیت‌ها و محدودیت‌های طالبان در زمینه آموزش، اشتغال و مشارکت اجتماعی زنان، اثرات اقتصادی شدیدی دارد و سهم مشارکت زنان در نیروی کار به شدت کاهش یافته است که خود یکی از عوامل اساسی فقر و بی‌درآمدی خانوارهاست.

در عین حال منابع مستقل و بازماندگان نیز می‌گویند که سیاست‌های ضدحقوقی طالبان، از جمله محدودیت‌های شدید بر اشتغال زنان و فضای عمومی آنان، نقش مهمی در افزایش فقر و رانده شدن مردم به مسیرهای خطرناک امرار معاش داشته است. بسیاری از زنان و دخترانی که اکنون در خیابان‌ها دیده می‌شوند، نه از سر انتخاب بلکه از سر ناچاری و بی‌بدیل بودن گزینه‌های اقتصادی به این مسیر کشیده شده‌اند.

کارشناسان مسائل اجتماعی معتقدند که این وضعیت انسانی که نتیجه یک بحران اقتصادی چندساله در افغانستان است بدون اصلاحات ساختاری در سیاست‌های حاکم بر کشور، به‌ویژه در حوزه آموزش، کار و آزادی‌های اقتصادی زنان و ایجاد فرصت‌های معیشتی پایدار، قابل حل نیست. آنها بر لزوم توجه جامعه جهانی و نهادهای بین‌المللی برای احیای حقوق شهروندی و اقتصادی زنان تاکید می‌کنند تا از تداوم این روند و افزایش آسیب‌پذیری بیشتر جلوگیری شود.