خبرگزاری راسک: رسانه وابسته به طالبان همزمان باتحولات اخیر جهانی و افزایش فشارها بر گروههای اقتدارگرا، روایتی تازه از یکی از ناکامترین مقاطع تاریخ خود ارائه کرده است.
وبسایت «الاماره»، ارگان تبلیغاتی طالبان، مدعی شده که نیروی ویژه ارتش ایالات متحده موسوم به «دلتا فورس» در روزهای ابتدایی عملیات نظامی امریکا در افغانستان، در پی بازداشت ملا محمد عمر، بنیانگذار و رهبر وقت طالبان، بوده اما این تلاش به نتیجه نرسیده است؛ ادعایی که بیش از آنکه یک روایت تاریخی باشد، تلاشی آشکار برای بازسازی وجهه فروریخته این گروه تلقی میشود.
بر اساس گزارش الاماره، ملا عمر پس از آغاز حمله نظامی ایالات متحده به افغانستان در سال ۲۰۰۱، بهسرعت از قندهار گریخته و برای سالها از انظار عمومی ناپدید شده است؛ پنهانکاریای که خود به نماد سیاست بقای طالبان از طریق فرار، اختفا و فریب افکار عمومی بدل شد. این رسانه طالبان، بدون ارائه اسناد مستقل، تلاش کرده این فرار را «ناکامی امریکا» جلوه دهد، در حالی که واقعیتهای بعدی نشان داد ساختار طالبان بهطور کامل فروپاشید.
الاماره با استناد به سخنان اخیر دونالد ترامپ درباره نقش دلتا فورس در بازداشت رئیسجمهور ونزوئلا، کوشیده میان آن عملیات و رویدادهای سال ۲۰۰۱ در افغانستان پیوندی تبلیغاتی برقرار کند. در این روایت، عملیات ۲۸ میزان ۱۳۸۰ بهعنوان تلاشی برای «کشتن یا دستگیری» ملا عمر معرفی شده است؛ روایتی که از سوی هیچ منبع مستقل بینالمللی تأیید نشده و بیش از هر چیز، بیانگر وسواس طالبان برای اسطورهسازی از رهبری فراری خود است.
بر اساس این ادعا، نیروهای امریکایی با استفاده از هلیکوپتر و استقرار نیرو در یک میدان هوایی متروک در جنوبغرب قندهار، عملیاتی محدود انجام دادند که بهگفته طالبان با «مقاومت شدید» روبهرو شد. با این حال، الاماره مانند بسیاری از روایتهای پیشین خود، از ارائه آمار تلفات طالبان، جزئیات قابل راستیآزمایی یا منابع مستقل خودداری کرده است؛ رویکردی که همواره بخشی از ماشین تبلیغاتی این گروه بوده است.
طالبان در ادامه، به نقل گزینشی از سیمور هرش، روزنامهنگار امریکایی، تلاش کرده روایت خود را مشروع جلوه دهد، در حالی که هیچ اشارهای به شکست استراتژیک طالبان در آن دوره و فروپاشی کامل حکومتشان در پی حمله امریکا نمیکند. این حذف هدفمند واقعیتها، نشاندهنده الگوی ثابت طالبان در تحریف تاریخ به نفع بقای ایدئولوژیک خود است.
حمله ایالات متحده به افغانستان پس از رویدادهای ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱، با هدف نابودی شبکه القاعده و برکناری رژیمی انجام شد که بهطور آشکار به اسامه بن لادن پناه داده بود. این عملیات با حمایت گسترده جامعه جهانی به سقوط سریع حکومت طالبان انجامید؛ واقعیتی که طالبان امروز میکوشد با روایتهای پراکنده و قهرمانسازیهای ساختگی، آن را کمرنگ جلوه دهد.
سرنوشت ملا عمر نیز خود نمونهای از سیاست فریب و پنهانکاری طالبان است. سالها محل زندگی و حتی زندهبودن او از مردم افغانستان پنهان نگه داشته شد. در حالی که حکومت پیشین افغانستان و منابع امنیتی منطقه از مرگ او در پاکستان خبر میدادند، طالبان این واقعیت را عمداً مخفی کردند تا از فروپاشی درونی گروه جلوگیری کنند. مرگ ملا عمر که در سال ۱۳۹۲ رخ داد، تنها پس از چند سال و تحت فشار افکار عمومی افشا شد.
این تلاش تازه طالبان برای بازنویسی گذشته، در شرایطی صورت میگیرد که این گروه بار دیگر بهدلیل نقض گسترده حقوق بشر، اجرای مجازاتهای بدنی، شکنجه در زندانها و سرکوب سیستماتیک جامعه، زیر فشار شدید بینالمللی قرار دارد. روایتسازی از «فرار موفق» ملا عمر، بیش از آنکه بازگویی تاریخ باشد، نشانهای از اضطراب ساختاری طالبان در برابر نظارت جهانی و فروپاشی مشروعیت سیاسی آنان است.
