خبرگزاری راسک: احمد سعیدی، تحلیلگر مسائل سیاسی، با انتشار یادداشتی در صفحه فیسبوک خود، به بررسی دلایل عدم حضور طالبان در نشست امروز تهران پرداخته و این تصمیم را دارای پیامدهای منفی سیاسی و دیپلماتیک برای این گروه دانسته است.
نشست تهران با محوریت تحولات افغانستان و با حضور شماری از کشورهای مهم منطقه از جمله ایران، روسیه، چین، ترکیه، ترکمنستان، ازبکستان، تاجیکستان و برخی دیگر از کشورهای آسیای میانه برگزار شد؛ اما طالبان در این نشست شرکت نکردند. بهگفته سعیدی، پرسش محوری این است که چرا طالبان از حضور در چنین مجمعی خودداری کردند.
این تحلیلگر چند عامل را در این زمینه محتمل میداند. به باور او، یکی از دلایل میتواند عدم دعوت رسمی یا دعوت مشروط طالبان باشد؛ بهگونهای که کشورهای میزبان، طالبان را بهعنوان دولت رسمی بهرسمیت نشناخته و دعوت احتمالی را غیررسمی یا مشروط به پذیرش دستورکار مشخصی انجام داده باشند؛ موضوعی که ممکن است از سوی طالبان «تحقیرآمیز» تلقی شده باشد.
سعیدی همچنین به نگرانی طالبان از فشار و انتقاد سیاسی اشاره میکند و مینویسد که این گروه احتمالاً بیم آن داشتهاند که در نشست تهران با پرسشها و انتقادهای جدی درباره وضعیت حقوق زنان، مسئله تروریزم و ساختار انحصاری قدرت در افغانستان مواجه شوند.
از دیدگاه او، بیاعتمادی طالبان به ایران و برخی کشورهای شرکتکننده نیز میتواند عامل دیگری باشد. به گفته سعیدی، روابط طالبان با شماری از کشورهای منطقه پیچیده و چندلایه است و این احتمال وجود دارد که طالبان از گفتوگوهای پشتپرده برخی کشورها با جریانهای مخالفشان ناخشنود بوده و آن را در راستای تقویت مخالفان خود ارزیابی کرده باشند.
این تحلیلگر در عین حال میافزاید که طالبان ممکن است با عدم حضور در این نشست، در پی نمایش استقلال سیاسی بوده باشند؛ پیامی مبنی بر اینکه سیاستهای خود را بدون فشار یا تبعیت از هیچ محور منطقهای دنبال میکنند.
سعیدی در یادداشت خود تأکید کرده است که اگر طالبان در نشست تهران شرکت میکردند، میتوانستند به دستاوردهایی چون افزایش مشروعیت سیاسی در سطح منطقه، دفاع مستقیم از مواضع خود، گسترش روابط اقتصادی و امنیتی با همسایگان و کاهش انزوای سیاسی دست یابند.
به باور او، عدم حضور طالبان در این نشست پیامدهای منفی نیز به همراه دارد؛ از جمله تشدید انزوای سیاسی، از دست دادن فرصت تأثیرگذاری بر معادلات منطقهای، افزایش نارضایتی کشورهای همسایه و کاهش سطح تعامل با آنان. سعیدی همچنین احتمال میدهد که این وضعیت، فشارها برای آغاز گفتوگوهای میان افغانستانیها را افزایش دهد.
در پایان این یادداشت آمده است که غیبت طالبان در چنین نشستهایی، بیش از آنکه به سود آنان باشد، هزینههای سیاسی و دیپلماتیک قابل توجهی در پی خواهد داشت. سعیدی افزوده است که احتمال دارد طالبان بهمنظور جلب رضایت یا پرهیز از حساسیتهای ایالات متحده امریکا نیز از شرکت در نشست تهران خودداری کرده باشند؛ هرچند این موضوع تاکنون بهگونه روشن و قطعی تأیید نشده است.
احمد سعیدی: طالبان فرصت مشروعیت منطقهای را با نادیدهگرفتن نشست تهران از دست دادند


