خبرگزاری راسک: سازمان دیدبان حقوق بشر در گزارشی تازه اعلام کرده است که طالبان طی چهار سال گذشته، آزادی بیان و رسانه را در افغانستان بهگونه کامل از میان بردهاند. این نهاد در گزارشی که روزپنجشنبه، اول عقرب، منتشر کرد، تأکید کرده است که از زمان بازگشت طالبان به قدرت در سال ۲۰۲۱، خبرنگاران افغانستانی با بازداشت، شکنجه، سانسور و خودسانسوری اجباری روبهرو هستند و فضای اطلاعرسانی در کشور بهشدت خفه و کنترلشده است.
در این گزارش آمده است که وزارت امر به معروف و نهی از منکر و اداره استخبارات طالبان تمام محتوای رسانهای را زیر نظارت دارند و هرگونه انتقاد از مقامهای این گروه میتواند به بازداشت یا شکنجه منجر شود.
فرشته عباسی، پژوهشگر دیدبان حقوق بشر، گفته است: «طالبان خبرنگاران را مجبور میکنند گزارشهای از پیشتأییدشده و بیخطر بنویسند. هر کس از این خط قرمز عبور کند، با بازداشت و شکنجه روبهرو میشود.»
به گفته این سازمان، دلایل بازداشت خبرنگاران معمولاً اتهام جاسوسی، تماس با رسانههای بینالمللی، یا گزارش درباره داعش خراسان است. در بسیاری موارد، نیروهای طالبان دفاتر رسانهای و منازل خبرنگاران را بازرسی کرده و وسایل شخصی آنها را ضبط میکنند. شماری از خبرنگاران گفتهاند تنها بهدلیل گفتوگو با رسانههای خارجی بازداشت شدهاند.
دیدبان حقوق بشر افزوده است که بسیاری از بازداشتشدگان زیر شکنجههای جسمی و روحی قرار گرفتهاند؛ برخی به حدی کتک خوردهاند که دندانها یا استخوانهای صورتشان آسیب دیده است. آزادی برخی از آنها مشروط به امضای تعهدنامه مبنی بر ترک حرفه خبرنگاری بوده است.
به باور این نهاد، خودسانسوری گسترده در میان رسانهها رایج شده است. بسیاری از خبرنگاران تنها رویدادهای رسمی را پوشش میدهند تا از بازداشت جلوگیری کنند.
گزارش افزوده است که وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان حتی، رسانهها را از تصویرگیری انسان منع کرده و انتشار تصویر زندهجان را «حرام» دانسته است.
دیدبان حقوق بشر همچنان از تبعیض قومی علیه خبرنگاران گروههای قومی -مذهبی، بهویژه تاجیکان، هزارهها، و فشارهای شدیدتر بر زنان روزنامهنگار خبر داده است.
این سازمان هشدار داده است که دهها خبرنگار افغانستانی در کشورهای پاکستان، ایران و ترکیه در وضعیت ناامن بهسر میبرند و خطر بازگرداندهشدن به افغانستان آنها را تهدید میکند.
دیدبان حقوق بشر از جامعه جهانی خواسته است تا از خبرنگاران افغانستانی حمایت عملی کند و طالبان را به توقف بازداشت، شکنجه و سانسور رسانهها وادار سازد، پیش از آنکه افغانستان به کشوری بیصدا بدل شود.
