خبرگزاری راسک: کابل بار دیگر در صدر فهرست شهرهای آلوده به دود و ذرات معلق جهان قرار گرفت. براساس گزارش تازه وبسایت بینالمللی «آیکیوایر»، پایتخت افغانستان پس از دهلی نو به عنوان دومین شهر آلوده به دود و ذرات معلق جهان معرفی شد. شاخص کیفیت هوا در کابل از مرز ۱۰۰ واحد گذشته و به اساس این گزارش در رده «ناسالم برای گروههای حساس» جای گرفته است؛ رقمی که نشاندهنده تهدید جدی برای سلامت عمومی است.
در این گزارش آمده است که غلظت ذرات معلق ریز (PM2.5) در کابل به ۵۸ میکروگرام در هر متر مکعب در کابل رسیده که ۱۱.۶ برابر بالاتر از معیارهای سالانهی سازمان جهانی بهداشت است.
کارشناسان هشدار میدهند چنین سطحی از آلودگی، خطر بروز بیماریهای قلبی، مشکلات تنفسی و کاهش عملکرد ریه را بهویژه در میان کودکان، سالمندان و بیماران افزایش میدهد.
اما این بحران تنها به آمار خشک و علمی محدود نمیشود؛ فقر و ناتوانی اقتصادی بخش بزرگی از مردم کابل سبب شده است که آنها برای بقا به شیوههایی متوسل شوند که خود به تشدید آلودگی میانجامد. بسیاری از خانوادههای پایتختنشین در نبود دسترسی به سوخت معیاری و امکانات گرمایشی، از زبالهها، پلاستیکهای سوخته و سایر مواد مضر برای پختوپز و حتی گرمکردن آب حمام استفاده میکنند.
با فرا رسیدن زمستان، همه ساله مصرف بیرویه زغالسنگ، تایرهای فرسوده و دیگر مواد دودزا نیز بر شدت آلودگی پایتخت میافزاید و هوای کابل را به مرحلهای میرساند که نفس کشیدن برای انسان دشوار میشود.
به باور آگاهان و کارشناسان محیط زیست؛ این وضعیت بازتابی از ترکیب خطرناک بیبرنامگی شهری، فقر گسترده و شرایط جوی ساکن است که در چنین شرایطی، نه تنها کیفیت زندگی در کابل به شدت افت کرده، بلکه آینده سلامت میلیونها انسان در معرض تهدید قرار دارد.
همزمان شهرهای دیگری چون جلالآباد و پشاور نیز درگیر آلودگی شدید هوا هستند، اما شدت بحران در کابل بیش از همه آشکار است.
کارشناسان توصیه میکنند شهروندان تا حد امکان زمان حضور در فضای باز را کاهش دهند، پنجرهها را بسته نگه دارند، در صورت خروج از خانه از ماسک استفاده کنند و اگر توان مالی دارند از دستگاههای تصفیه هوا بهره ببرند.
با این حال، این توصیهها برای اکثریت فقرزده ساکنان کابل عملی نیست و همین امر باعث شده که بحران آلودگی هوا نه تنها یک معضل زیستمحیطی، بلکه به یک چالش انسانی و اجتماعی تبدیل شود.
