خبرگزاری راسک: سازمانهای بینالمللی حقوق بشری، از جمله عفو بینالملل و دیدهبان حقوق بشر، قطع سراسری اینترنت در افغانستان توسط طالبان را محکوم کرده و آن را اقدامی غیرمسوولانه و نقض فاحش حقوق بشر خواندهاند.
سمریتی سینگ، رئیس منطقهای عفو بینالملل در جنوب آسیا، گفته است: «این خاموشی پیامدهای گستردهای بر رساندن کمکهای بشردوستانه، دسترسی به خدمات درمانی و دیگر خدمات حیاتی دارد، آن هم در شرایطی که افغانستان با چندین بحران انسانی مواجه است و تقریباً نیمی از جمعیت کشور تحت تأثیر آن قرار گرفتهاند.»
او افزوده است که دسترسی به اطلاعات برای حفاظت از حقوق بشر حیاتی است و قطع اینترنت، جریان آزاد اطلاعات را محدود کرده و جهان را از نقضهای جاری بیخبر نگه میدارد.
سینگ هشدار داده است که بیشترین آسیب را زنان و دختران افغانستانی متحمل میشوند، کسانی که از آموزش فراتر از سطح ابتدایی محروم هستند و بسیاری از آنان تنها از طریق آموزش آنلاین به درسهای خود ادامه میدهند.
همچنن ماکارینا ساییز، مسوول بخش زنان در دیدهبان حقوق بشر نیز در یادداشتی در صفحه اجتماعی اکس خود، تاکید کرده است: «زمانی که مکتبها بسته شد، اینترنت به تنها دروازه آموزش برای دختران بدل شد و وقتی زنان از کار محروم شدند، کار و تجارت آنلاین یک ریسمان نجات برای آنها بود. طالبان با توجیه جلوگیری از فعالیتهای غیراخلاقی، این مسیر حیاتی را مسدود کردهاند.»
ریچارد بنت، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر افغانستان، نیز هشدار داده است که ادامه این خاموشی پیامدهای گسترده حقوق بشری و اقتصادی بهویژه برای زنان و دختران دارد و جامعه جهانی باید اقدام طالبان را جدی بگیرد. او تاکید کرده است که وصل نشدن فوری اینترنت، زندهگی روزمره مردم و اقتصاد شکننده افغانستان را به خطر میاندازد.
قطع سراسری اینترنت در افغانستان توسط طالبان در شرایط که این کشور با بحرانهای انسانی متعدد روبروست، زنگ خطر گستردهای را برای جامعه افغانستان به صدا درآورده است. این اقدام نه تنها دسترسی شهروندان به خدمات آنلاین و اطلاعات ضروری را محدود کرده، بلکه جریان کمکهای بشردوستانه، خدمات بانکی، آموزش و ارتباطات اقتصادی را نیز مختل کرده است.
افغانستان پس از به قدرت رسیدن طالبان با محدودیتهای شدیدی برای زنان و دختران مواجه شده و اینترنت به یکی از آخرین مسیرهای آموزش و اشتغال برای آنان بدل شده بود. مسدود شدن دسترسی به اینترنت عملاً این راه نجات را نیز از بین برده است.
به باور کارشناسان، این خاموشی عملاً صدای زنان و دختران افغانستانی را در فضای عمومی و آنلاین خاموش میکند و از آزادی اطلاعات، یکی از پایههای حقوق بشر، میکاهد.
افزون بر ابعاد اجتماعی و آموزشی، پیامدهای اقتصادی نیز شدید است. تجارت آنلاین، ارسال و دریافت پول و خدمات بانکی بهطور گسترده متوقف شده و اقتصاد شکننده افغانستان بیش از پیش در معرض فروپاشی قرار گرفته است. بسیاری از خانوادهها که پیش از این از طریق خدمات آنلاین امرار معاش میکردند، اکنون در وضعیت بحرانی قرار گرفتهاند.
در مجموع، خاموشی اینترنت در افغانستان، افزون بر ایجاد مشکلات روزمره، یک بحران حقوق بشری، آموزشی و اقتصادی را رقم زده که پیامدهای آن برای سالهای آینده ملموس خواهد بود.
