خبرگزاری راسک: جسیکا بردلی راشینگ از سازمان موسوم به «افغانستان ایواک» در اظهاراتی تازه و کشورهای غربی را مورد انتقاد تند قرار داده و گفته است که بیسرنوشت گذاشتن پناهجویان افغانستانی در کشورهای ثالث، نه تنها اقدامی خودسرانه بلکه عمیقاً ظالمانه است.
ابراهیم بهیس، پژوهشگر گروه بینالمللی بحران، نیز طرح پاکستان برای اخراج اجباری افغانستانیها را «ابزاری برای فشار بر شرکای خارجی در کارزار ضد تروریسم» توصیف کرده و گفته، اسلامآباد با این سیاست هم بر طالبان فشار میآورد و هم به جامعه بینالمللی نشان میدهد که در برخورد با تهدیدهای امنیتی جدی است.
پس از تصمیم دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، در فبروری سال جاری میلادی مبنی بر تعلیق نامحدود پذیرش پناهجویان، حدود ۱۵ هزار افغانستانی واجد شرایط در بلاتکلیفی فرو رفتند. هزاران تن دیگر نیز در شهرهای پاکستان منتظر انتقال به کشورهای غربیاند، اما تغییر نگرش جهانی نسبت به مهاجران، امید آنها را کاهش داده است. در همین حال، خطر موج تازه اخراج توسط پاکستان سایه سنگینی بر زندگی این افراد انداخته است.
برای زنان و دختران افغانستانی، بازگشت اجباری کشورشان زیر سلطه طالبان تمام حقوق و آزادیهای شان سل شده است، فاجعهبار است؛ بازگشت به کشوری که تنها نظام حاکم در جهان است که بهطور سیستماتیک زنان را از آموزش، کار و مشارکت اجتماعی محروم میکند، آیندهای تیره و پر از محرومیت را پیش روی آنها قرار میدهد. زهرا، یک پناهجوی افغانستانی در پاکستان، به خبرگزاری فرانسه گفته است: «ما هر کاری لازم باشد میکنیم تا خودمان را پنهان کنیم. برای دخترانی مثل ما، در افغانستان هیچ آیندهای وجود ندارند.»
پس از سقوط کابل در سال ۲۰۲۱، دهها هزار افغانستانی به کشورهای همسایه گریختند. بسیاری از آنها پیشتر برای نیروهای ناتو یا سازمانهای بینالمللی کار میکردند و به دلیل این همکاریها، اکنون بهطور مستقیم در معرض تهدید طالبان قرار دارند. در پهلو این نیروها هزاران فعال مدنی، روزنامه نگار، آواز خوان و دیگر اندیش که فعالیت و باورهای شان با ارزشهای طالبان در تضاد کامل است در وضعیت بسیار بد زندگی در این کشورها با آینده کاملأ تاریک بهسر میبرند.
با گذشت حدود چهار سال، هنوز هزاران تن در انتظار اسکان مجدد در کشورهای غربیاند. اما در هفتههای اخیر، صدها تن بازداشت و اخراج شدهاند.
یک مقام دولت پاکستان به خبرگزاری فرانسه گفته است: «پاکستان یک اردوگاه موقت بیپایان نیست. تنها زمانی به افغانستانیهای دارای پرونده اجازه اقامت میدهیم که کشورهای غربی تضمین دهند آنها را خواهند پذیرفت.»
این در حالی است که یکی از کارکنان پیشین دفتر هماهنگکننده وزارت خارجه امریکا برای انتقال افغانستانیها افشا کرده بود که در آغاز موج سرکوبها در سال ۲۰۲۳، سفارت امریکا فهرستی از افغانستانیهای واجد شرایط را برای جلوگیری از اخراج در اختیار پاکستان قرار داده بود؛ اما این دفتر و حمایتهای آن با روی کار آمدن دولت ترامپ از میان رفت.
این شرایط بحرانی، افغانستانیهای آواره در پاکستان را در وضعیت دوگانهای قرار داده است؛ از یکسو فشارهای سیاسی و امنیتی اسلامآباد و از سوی دیگر بیتفاوتی کشورهای غربی. نتیجه، بیسرنوشتی هزاران انسانی است که هر روز بین ترس از بازگشت به حاکمیت طالبان و امیدی کمرنگ به اسکان در جهان آزاد، در تعلیق بهسر میبرند.


