خبرگزاری راسک: روز جمعه، ۲۴ اسد، چهار سال از روزی میگذرد که کابل به دست گروه طالبان سقوط کرد؛ روزی که برای طالبان «فتح» نام گرفت و برای بسیاری از شهروندان افغانستان، بهویژه زنان، آغاز دورهای تاریک و پرمحدودیت بود.
منابع محلی در کندهار میگویند ملا هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان، در نشست اخیر کابینه دستور داده این روز بهطور «ویژه» برگزار شود. همزمان، گزارشهایی از استانهای مختلف حاکی است که طالبان از دکانداران و رانندگان خواستهاند پرچم این گروه را بر سردر مغازهها و خودروهای خود نصب کنند تا فضای شهرها با نشانههای این گروه یکدست شود.
در کابل، برنامههای اصلی این مناسبت زیر نظر وزارت دفاع و کمیته ملی المپیک طالبان برگزار میشود و حتی گفته شده نمایشهای هوایی با چرخبال نیز بخشی از مراسم خواهد بود. با این حال، همزمان گروهی از دختران و زنان معترض در خیابانها، ۱۵ اگست را «روز سیاه» خوانده و آن را یادآور نابودی آزادیها و حقوق شهروندی دانستهاند.
اعضای جنبش «زنان پنجره امید» نیز تأکید کرده که صلح و عدالت زمانی معنا دارد که بر پایه اراده مردم و نهادهای قانونی شکل گیرد، نه با حاکمیت زور و سرکوب.
طالبان در سالهای گذشته در چنین روزی، رژه نظامی با تجهیزات باقیمانده از نیروهای امریکایی برگزار میکردند. امسال هنوز مشخص نیست که این رژه در بگرام برپا خواهد شد یا نه، اما منابع میگویند مراسم رسمی در تالار لویهجرگه حتمی است. پیشتر، دونالد ترامپ، رئیسجمهور پیشین امریکا، از نمایش این تجهیزات توسط طالبان ابراز خشم کرده و خواستار بازگرداندن آنها شده بود.
در آستانه فرا رسیدن چهارمین سالگرد قدرت گیری طالبان، طی روزهای گذشته واکنشهای جهانی به این مناسبت امسال گستردهتر بود.
سازمانهای بینالمللی حقوق بشری، شماری از کشورهای جهان، چهرههای سرشناس و کنشگران حقوق بشری و جنبشهای اعتراضی زنان افغانستان طی روزهای گذشته با راهپیماییها و اعتراضهای مدنی علیه شیوه حکومتداری طالبان در گوشه و کنار جهان صدا بلند کردند.
چهارمین سالگرد سقوط کابل نه فقط یک مراسم نمادین، بلکه بازتابی از دو روایت متضاد است؛ از یک سو طالبان تلاش میکنند آن را روز پیروزی جا بزنند و از سوی دیگر، بخش بزرگی از جامعه آن را روز آغاز سرکوب و حذف آزادیها میدانند. این دوگانگی نشان میدهد که شکاف میان گروه طالبان و بخش بزرگی از مردم نه تنها ترمیم نشده، بلکه عمیقتر هم شده است.
