خبرگزاری راسک: احمد سعیدی، تحلیلگر مسایل سیاسی افغانستان، در تازهترین ارزیابی خود نسبت به روند تحولات درونی طالبان هشدار داده است که امید به اصلاحات از درون این گروه در حال کاهش است. به باور وی، اظهارات اخیر سراجالدین حقانی، وزیر داخله طالبان، که با تمجید از ملا هبتالله آخندزاده همراه بود، نشاندهنده شکست جریانهای نسبتاً معتدل در درون این گروه در برابر ساختار اقتدارگرای موجود است.
سعیدی در یادداشتی در صفحه ای فیسبوک اش نوشته است که بسیاری از مردم افغانستان به برخی چهرههای بانفوذ طالبان چون سراجالدین حقانی و عباس ستانکزی بهعنوان عناصر میانهرو امید بسته بودند. این امیدواری بر این اساس بود که آنان شاید بتوانند با رویکردهای انحصارگرایانهی رهبر طالبان مقابله کرده و راهی برای بازگشایی مکاتب دخترانه و ایجاد تفاهم با مردم بگشایند. اما به گفته او، تحولات اخیر، بهویژه اظهارات حمایتی حقانی از ملا هبتالله، این امیدها را کمرنگ کرده است.
این تحلیلگر سیاسی با اشاره به تمرکز قدرت در دستان رهبر طالبان، ساختار حاکم فعلی را «ترکیبی از قدرت مذهبی، سیاسی، نظامی و اطلاعاتی» توصیف میکند که در آن حتی صدای منتقدان داخلی نیز مجال بروز نمییابد. سعیدی این وضعیت را «تراژدی خاموش» مینامد که بیانگر حذف تدریجی دیدگاههای متفاوت در درون ساختار طالبان است.
وی تأکید میکند که ساختار کنونی طالبان تاب اختلافنظر و تنوع دیدگاه را ندارد و ادامه این روند باعث میشود که اصلاحات از درون این سیستم تقریباً ناممکن گردد. به باور او، جامعه افغانستان باید با «چشم باز» به این واقعیت بنگرد و در پی گزینههای جایگزین برای تغییر باشد.
اگرچه چهرههایی مانند حقانی در گذشته در گفتگوهای بینالمللی حضور داشتند و نشانههایی از انعطاف نشان میدادند، اما حمایت آشکار از رهبری مرکزی ممکن است حاکی از پایان نقش مؤثر آنان در ایجاد تغییرات باشد.
طالبان تاکنون به این تحلیلها واکنشی نشان ندادهاند. با این حال، مواضع رسمی این گروه همچنان بر تبعیت کامل از رهبر و مخالفت با هرگونه فشار برای تغییر ساختار تأکید دارد.
کارشناسان بینالمللی نیز بارها اعلام کردهاند که احتمال تغییر در سیاستهای طالبان، بدون فشار سازمانیافته داخلی یا بینالمللی، بسیار اندک است.
