رویترز: مسکو نخست‌وزیر ارمنستان را به مرگ تهدید کرد

خبرگزاری راسک: ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه پیام خود را با صراحت تمام به ارمنستان، متحد دیرین مسکو، رساند: اگر بر سر پیوستن به اتحادیه اروپا پافشاری کنید، باید با نفت و گاز ارزان روسیه خداحافظی کنید.
رهبر روسیه این هشدار را پیش از انتخابات پارلمانی یکشنبه ارمنستان صادر کرد؛ انتخاباتی که نظرسنجی‌ها حاکی از پیروزی حزب نخست‌وزیر غرب‌گرای این کشور، نیکول پاشینیان، در آن است.
این تهدید توخالی نیست. ارمنستان، کشوری محاط در خشکی با سه میلیون نفر جمعیت و پیوندهای چندصدساله با روسیه، وابستگی عمیقی به مسکو دارد. روسیه پیش از این نیز پیش از برگزاری رأی‌گیری، ممنوعیت‌های موقتی بر صادرات مهم ارمنستان اعمال کرده است.
اما به گزارش رویترز، سخنان پوتین بازتاب یک حقیقت ناخوشایند برای مسکو نیز هست. روسیه‌ای که بیش از چهار سال است در جنگ اوکراین گرفتار آمده و پایانی برای آن در دید نیست، اکنون در سراسر جهان دست به یک عملیات دفاعی فزاینده و پیچیده زده تا نفوذ ژئوپلیتیک خود را حفظ کند.
در حالی که مسکو منابعش را صرف جنگ اوکراین می‌کند، رویترز گزارش می‌دهد که اتحادیه اروپا و ایالات متحده با جذب و فشار بر متحدان سنتی روسیه، هم در آنچه مسکو حیاط خلوت خود می‌داند و هم در نقاط دورتر، موضع این کشور را تضعیف کرده‌اند. از هاوانا و کاراکاس گرفته تا بلگراد و دشت‌های آسیای مرکزی، و حتی در غرب آفریقا که نیروهای روسیه در آن با اسلام‌گرایان می‌جنگند، نفوذ روسیه در حال فرسایش است.
ارمنستان که سال‌هاست از بخشش‌های روسیه بهره‌مند بوده و میزبان یک پایگاه نظامی این کشور است، ماه گذشته توافقنامه مشارکت با آمریکا امضا کرد و دونالد ترامپ نیز از پاشینیان با گرمی حمایت کرد. ارمنستان که روزگاری بخشی از اتحاد جماهیر شوروی بود، پارسال نیز قانونی تصویب کرد که چارچوب حقوقی الحاق به اتحادیه اروپا را فراهم می‌سازد.
ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت خارجه روسیه، در گفت‌وگو با خبرنگاران گفت: «البته ما نسبت به سیاست مقامات ارمنستان در نزدیکی با جامعه اروآتلانتیک که سیاست محوری‌اش علیه مسکو است، نگرانی عمیق داریم. آنگلوساکسون‌ها آشکارا از ‘جدا کردن’ ارمنستان، به قول خودشان، از آغوش پُر محبت ‘روسیه اقتدارگرا’ باد می‌زنند.»
رویترز در ادامه گزارش می‌دهد که وبلاگ‌نویسان و تحلیلگران جنگ روسیه می‌گویند این کشور با یک تلاش هماهنگ و عمدتاً غربی روبروست که می‌کوشد همانند سایر مناطق جهان روسیه را از منطقه قفقاز جنوبی، که ارمنستان بخشی از آن است، بیرون براند.
کانال تحلیلی «دفترخانه سری» در تلگرام که بیش از ۴۰۰ هزار دنبال‌کننده دارد، نوشت: «در چنین شرایطی، مسئله تطبیق راهبرد روسیه با ابزارهای قدرت نرم و اهرم‌های اقتصادی به موضوعی کلیدی تبدیل می‌شود.»
یک منبع نزدیک به دولت روسیه به رویترز گفت که مسکو می‌بیند کشورهایی مانند ارمنستان «همه منتظرند ببینند جنگ اوکراین چگونه تمام می‌شود» و برخی از آن‌ها در حالی که مسکو درگیر جبهه‌های دیگر است، پیوندهای تازه‌ای می‌سازند.
برای مسکو، میزبانی ارمنستان از نشستی با حضور رهبران اروپایی از جمله ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، ماه گذشته، آخرین قطره‌ای بود که جام صبرش را لبریز کرد. از آن زمان، رویترز گزارش می‌دهد که روسیه ممنوعیت موقت واردات بسیاری از کالاهای ارمنستانی را اعمال کرده، هشدار داده که ممکن است صادرات ارزان نفت، گاز و الماس خام را قطع کند، احتمال اخراج ارمنستان از اتحادیه اقتصادی اوراسیا را مطرح ساخته و سفیر خود را برای مشورت فراخوانده است.
دمیتری مدودف، معاون پُرسروصدای رئیس شورای امنیت روسیه، نیز تلویحاً هشدار داد که نخست‌وزیر ارمنستان اگر محتاط نباشد، ممکن است سرنوشت لئون تروتسکی، انقلابی بلشویک را پیدا کند که ژوزف استالین با کلنگ یخ به قتل رساند.
رویترز گزارش داده است که ترامپ، که مسکو امیدوار بود تا این زمان اوکراین را به سر میز مذاکره کشانده باشد، در عوض سه کشور سنتاً دوست روسیه ایران، ونزوئلا و کوبا را هدف قرار داده است. اقدامات او قیمت نفت را بالا برده و اندکی به اقتصاد جنگ‌زده روسیه گشایشی داده، اما در عین حال ناتوانی مسکو در کمک معنادار به دوستان قدیمی‌اش را نیز آشکار ساخته؛ هاوانا تاکنون تنها یک محموله نفتی از روسیه دریافت کرده است.
در اروپا، مسکو از قاره‌ای روز به روز خصمانه‌تر می‌نالد که در حال تسلیح مجدد است و درِ عضویت در اتحادیه اروپا را به روی کشورهایی باز نگه می‌دارد که روسیه روزگاری بر آن‌ها سیطره داشت. رویترز می‌افزاید که ویکتور اوربان، متحد پوتین، در آوریل در مجارستان قدرت را از دست داد و این امر راه را برای آزادسازی میلیاردها یورو از بودجه اتحادیه اروپا برای بوداپست هموار کرد.
الکساندر وُچیچ، رئیس‌جمهور صربستان و دیگر متحد روسیه، نیز زیر فشار است و در حالی که بلگراد دنبال عضویت در اتحادیه اروپا است، اقداماتی برای لغو ورود بدون ویزای اتباع روس به این کشور در دست اجراست.
بر اساس همین گزارش، روسیه همچنین در ترانسدنیستریا یک منطقه جدایی‌طلب با پادگان روسی که بین‌المللاً بخشی از مولداوی شناخته می‌شود و رهبری کنونی‌اش می‌خواهد به اتحادیه اروپا بپیوندد فشار می‌احساس کند. روسیه همچنین نگران آن چیزی است که آن را گسترش نفوذ غرب در آسیای مرکزی می‌نامد، در حالی که در قفقاز جنوبی، پوتین می‌کوشد از یک دوره پُرتلاطم در روابط با آذربایجان نفت‌خیز عبور کند؛ کشوری که در سال‌های اخیر پیوندهایش با غرب را تقویت کرده است.