افغانستان/خراسان امروز در یکی از تاریک‌ترین دوره‌های تاریخ معاصر خود نفس می‌کشد؛ دختران از کلاس درس رانده می‌شوند، زنان از زندگی اجتماعی حذف می‌شوند، آزادی‌های فردی لگدمال می‌گردد و کرامت انسانی میلیون‌ها شهروند بی‌دفاع هر روز زیر چکمه‌های تاریک‌اندیشی خرد می‌شود. این واقعیت را نمی‌توان با هیچ ملاحظه قومی، سیاسی یا ایدئولوژیک توجیه کرد، اما آنچه زخم را عمیق‌تر می‌کند، نه فقط سکوت قدرت‌های جهانی، بلکه خیانت روشنفکرنمایانی است که خود را مدافع حقوق بشر می‌نامند، اما در برابر طالبان زبان توجیه می‌گشایند؛ کسانی چون شگوفه نورزی و شفیقه اخپلواک و هم‌قطارانشان که در مجامع بین‌المللی تروریستان را بی‌گناه می‌خوانند و جنایت‌هایشان را کم‌اهمیت جلوه می‌دهند و تنها یک پرسش را پیش می‌گذارند: آیا حقوق بشر یک اصل جهان‌شمول است یا کالایی قابل گزینش بر اساس تعلقات قومی و مصلحت‌های سیاسی؟ پاسخ روشن است: هیچ تعلق قومی، هیچ پیوند خویشاوندی و هیچ مصلحت سیاسی مجوز نادیده‌گرفتن حقوق انسانی دیگران نیست و دفاع از هویت قومی حق هر شهروند است، اما تبدیل آن هویت به سپر توجیه سرکوب، تبعیض و انحصار، خیانت به انسانیت است. اینان که در یک نشست خود را مدافع آزادی و عدالت می‌خوانند، در نشستی دیگر محرومیت میلیون‌ها دختر از آموزش را نادیده می‌گیرند، از حقوق زنان دم می‌زنند اما در برابر حذف کامل زنان از زندگی عمومی سکوت می‌کنند و از عدالت اجتماعی سخن می‌گویند اما نقض حقوق شهروندان را به نام هم‌تباری با تروریستان توجیه می‌کنند؛ این همان برخورد دوگانه و همان تناقضی است که اصول انسانی را به بازیچه‌ای سیاسی تبدیل می‌کند. حقوق بشر قابل تجزیه و گزینش نیست و نمی‌توان نیمی از انسان‌ها را انسان دانست و نیم دیگر را به بهانه قومیت از حق حیات، آزادی و کرامت محروم کرد؛ کسانی که در مجامع بین‌المللی تروریستان را بی‌گناه می‌خوانند و جنایت‌هایشان را می‌پوشانند، نه مدافع حقوق بشر، بلکه عادی‌سازان افراط‌گرایی و شریکان معنوی سرکوب‌اند. امروز زنان تاجیک، هزاره و تمام زنان برخاسته از حوزه مقاومت افغانستان/خراسان مسئولیتی تاریخی بر دوش دارند؛ آنان که سال‌ها در برابر افراط‌گرایی و انحصارطلبی ایستاده‌اند، باید با عبور از پراکندگی صدایی واحد و نیرومند در سطح منطقه و جهان بسازند و این مسئولیت تنها بر دوش آنان نیست، زیرا تمام زنان آگاه، آزادی‌خواه و عدالت‌طلب افغانستان/خراسان از هر قوم و زبان باید در یک همبستگی فراگیر گرد هم آیند، اما زنان حوزه مقاومت می‌توانند در سازمان‌دهی این حرکت نقش محوری ایفا کنند. این همبستگی باید از واکنش‌های مقطعی فراتر رود و به حرکتی منسجم و بین‌المللی تبدیل شود که با مستندسازی موارد نقض حقوق بشر، روشنگری درباره شبکه‌های توجیه‌گر افراط‌گرایی، بررسی مواضع حامیان سیاسی طالبان و طرح پرسش‌های روشن در مجامع بین‌المللی زمینه پاسخ‌گویی را فراهم سازد و زنان حوزه مقاومت باید در سازمان ملل متحد، نهادهای حقوق بشری، مجامع دانشگاهی و رسانه‌های بین‌المللی حضوری فعال و مؤثر داشته باشند و با زبان مستندات و شواهد، تناقض میان ادعاهای حقوق بشری و مواضع توجیه‌گرانه در برابر نقض حقوق انسان‌ها را آشکار سازند و هرگونه حمایت سیاسی، رسانه‌ای یا تبلیغاتی از سیاست‌های ناقض حقوق بشر باید بر اساس شواهد و عملکرد واقعی مورد پرسش و بررسی قرار گیرد. در این مسیر نباید اجازه داد مبارزه با افراط‌گرایی به تقابل قومی تبدیل شود، زیرا هدف نفی هیچ قوم و هویتی نیست، بلکه هدف دفاع از حقوق تمام شهروندان افغانستان/خراسان و مقابله با هر تفکر و سیاستی است که آزادی، برابری، کرامت انسانی و حق مشارکت سیاسی را انکار می‌کند. پیام روشن است: حقوق بشر نه پشتون(افغان) می‌شناسد، نه تاجیک، نه هزاره و نه ازبیک؛ حقوق بشر متعلق به انسان است و هرکس مدعی دفاع از آزادی و عدالت است، باید در برابر نقض حقوق انسان‌ها بدون تبعیض و مصلحت‌اندیشی پاسخ‌گو و صریح باشد؛ زمان سکوت و پراکندگی نیست، زمان شکل‌گیری یک همبستگی آگاهانه، متحد و مسئولانه برای دفاع از آزادی، عدالت و کرامت انسانی در افغانستان/خراسان است.
یادداشت/اختصاصی | ✍️: شفیع الله شهزاد عزیزی
