خبرگزاری راسک: پس از نزدیک به چهار ماه جنگ پرهزینه میان آمریکا و ایران که دامنه آن به جبهه لبنان نیز کشیده شده بود، خبر دستیابی به توافق برای پایان درگیریها با واکنش گسترده قانونگذاران دموکرات کنگره آمریکا همراه شد؛ چهرههایی که از همان روزهای نخست در صف مخالفان این جنگ قرار داشتند. این سیاستمداران با استقبال از تفاهم تازه میان واشنگتن و تهران، تأکید کردند که ایالات متحده پس از یک جنگ غیرضروری و ویرانگر، عملاً به همان نقطهای بازگشته است که پیش از آغاز درگیریها در آن قرار داشت.
سناتور کریس مورفی، از اعضای ارشد کمیته روابط خارجی سنا و یکی از سرسختترین منتقدان سیاست جنگی کاخ سفید علیه ایران، در واکنش به این توافق گفت این تفاهم در واقع «تسلیم شدن در برابر ایران» است. با این حال، او افزود که آمریکا باید «از آن خوشحال باشد، زیرا هر روزی که این جنگ دیوانهوار و غیرقانونی ادامه پیدا کند، ما ضعیفتر میشویم. جنگ بیشتر فقط اوضاع را بدتر میکند».
سناتور کریس کونز، نماینده ایالت دلاور در سنا، با لحنی محتاطانهتر این توافق را گامی در «مسیر درست» توصیف کرد، اما هشدار داد که همچنان شماری از پرسشها بیپاسخ باقی مانده است. به گفته او، برداشتهای متفاوت دو طرف از مفاد توافق میتواند در آینده زمینهساز بروز تنشها و خطرات تازه شود.
این جنگ از ۲۸ فبروری سال جاری میلادی با حملات مشترک اسرائیل و آمریکا علیه ایران آغاز شد. در همان ضربات نخست، علی خامنهای، رهبر وقت ایران، کشته شد و تهران فرزند او را بهعنوان جانشین وی منصوب کرد. ایران در واکنش، تنگه هرمز، یکی از مهمترین مسیرهای تجاری جهان برای انتقال سوخت و گاز، را بست.
پس از بیش از پنج هفته نبرد، آمریکا و ایران در ۷ و ۸ اپریل ۲۰۲۶ به یک آتشبس که اسرائیل را نیز شامل میشد دست یافتند، اما در هفتههای پس از آن، اختلاف بر سر بازگشایی تنگه هرمز همچنان ادامه داشت.
روز یکشنبه، ۲۴ جوزا/ خرداد، نخستوزیر پاکستان شهباز شریف که نقش میانجی اصلی را در مذاکرات داشت، اعلام کرد دو طرف توقف فوری و دائمی عملیات نظامی در همه جبههها از جمله لبنان را پذیرفتهاند و مراسم رسمی امضای سند روز جمعه ۱۹ جون در سوئیس برگزار خواهد شد. ترامپ نیز در پیامی اعلام کرد توافق با ایران تکمیل شده و دستور پایان محاصره دریایی آمریکا در تنگه هرمز و بازگشایی بدون عوارض این آبراه را صادر کرده است. کاظم غریبآبادی، معاون وزیر خارجه ایران، نیز تکمیلشدن توافق را تأیید کرد و گفت تمام خواستههای مهم تهران در متن پیشنویس گنجانده شده است.
بر اساس این چارچوب، طرفین ۶۰ روز فرصت دارند تا درباره برنامه هستهای ایران به توافق نهایی برسند تا جنگ بهطور رسمی پایان یابد.
اسرائیل اعلام کرده طرف این توافق نیست، هرچند نتانیاهو گفته او و ترامپ در این موضوع که ایران نباید به سلاح هستهای دست یابد، توافق کامل دارند. در مقابل، سران بریتانیا، فرانسه، آلمان و ایتالیا از این توافق استقبال کرده و خواستار اجرای سریع آن و بازگشایی فوری تنگه هرمز شدند.
به گزارش رسانههای آمریکایی، این جنگ تا کنون جان بیش از هفتهزار و پنجصد نفر را گرفته که بیشتر آنان در لبنان و ایران بودهاند.
سناتور کونز پیشتر نیز در گفتوگو با فاکسنیوز گفته بود ایران اکنون نسبت به پیش از جنگ قویتر شده، چرا که از پهپادهای ارزان و کشنده خود نه فقط برای بستن تنگه هرمز، بلکه برای حمله به متحدان آمریکا در منطقه استفاده کرده است. نماینده دموکرات آدام اسمیت نیز این توافق را نشانهای دانست که جنگ ایران یک «اشتباه بزرگ» بوده است.
