خبرگزاری راسک: در حالی که رقابت ژئوپلیتیکی میان قدرتهای جهانی وارد مرحله تازهای شده است، کرملین اعلام کرد ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، قرار است از ۱۹ تا ۲۰ می سفری رسمی به چین انجام دهد؛ سفری که تنها چند روز پس از پایان دیدار دونالد ترامپ از پکن صورت میگیرد و نشانهای تازه از تعمیق همکاریهای راهبردی میان مسکو و پکن تلقی میشود.
بر اساس بیانیه کرملین، پوتین و شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، در جریان این دیدار درباره «تقویت هرچه بیشتر شراکت جامع و همکاری راهبردی» میان دو کشور گفتوگو خواهند کرد؛ روابطی که طی سالهای اخیر و بهویژه پس از آغاز جنگ اوکراین، بهطور چشمگیری گسترش یافته است.
شبکه الجزیره در گزارشی با اشاره به این سفر نوشت که پوتین همچنین با لی چیانگ، نخستوزیر چین، دیدار خواهد کرد و محور گفتوگوها بر همکاریهای اقتصادی، تجاری و توسعه مناسبات دوجانبه متمرکز خواهد بود.
خبرگزاری دولتی «تاس» روسیه نیز گزارش داده است که زمانبندی این سفر با بیستوپنجمین سالگرد امضای «پیمان حسن همجواری و همکاری دوستانه» میان روسیه و چین همزمان شده؛ توافقی کلیدی که در سال ۲۰۰۱ میان دو کشور به امضا رسید و به یکی از ستونهای روابط راهبردی مسکو و پکن تبدیل شد.
اعلام سفر قریبالوقوع پوتین تنها یک روز پس از خروج دونالد ترامپ از چین صورت گرفته است؛ سفری که نخستین دیدار رسمی یک رئیسجمهور آمریکا از پکن طی نزدیک به یک دهه اخیر محسوب میشد.
اگرچه ترامپ و شی جینپینگ در پایان دیدار خود از چند توافق کلی تجاری سخن گفتند، اما گزارشها نشان میدهد دو طرف در موضوعات حساس و اختلافبرانگیزی مانند تایوان، جنگ ایران و تنشهای ژئوپلیتیکی منطقهای، پیشرفت ملموسی نداشتهاند.
دو رهبر همچنین درباره جنگ روسیه و اوکراین گفتوگو کردند؛ جنگی که چین بهصورت رسمی در قبال آن موضع «بیطرفی» اتخاذ کرده و شی جینپینگ تلاش کرده خود را در نقش میانجی معرفی کند.
با این حال، گزارش الجزیره تأکید میکند که اتحاد «بدون محدودیت» میان چین و روسیه که اندکی پیش از آغاز تهاجم گسترده روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ اعلام شد عملاً ادعای بیطرفی پکن را زیر سؤال برده است.
در بخش دیگری از این گزارش آمده است که چین همچنین گزارشهای منتشرشده از سوی رویترز و دیگر رسانههای بینالمللی مبنی بر نقش شرکتهای چینی در پشتیبانی از تولید پهپادهای روسیه را رد کرده است. برخی گزارشها مدعی بودند شرکتهای چینی موتورهایی را با عنوان جعلی «واحدهای تبرید صنعتی» به کارخانههای مونتاژ پهپاد در روسیه ارسال کردهاند.
دونالد ترامپ نیز پس از دیدار با شی جینپینگ درباره جنگ اوکراین گفته بود: «ما درباره این موضوع گفتوگو کردیم؛ موضوعی که دوست داریم حلوفصل شود.»
الجزیره در ادامه مینویسد که همزمان با افزایش تنشها میان واشنگتن و پکن، روابط چین و روسیه در ماههای اخیر بیش از پیش عمیقتر شده است.
اگرچه دو کشور متحد رسمی نظامی محسوب نمیشوند، اما پیوندهای سیاسی، اقتصادی و راهبردی آنها بهشدت گسترش یافته و چین پس از قطع بخش عمده روابط غرب با مسکو، به بزرگترین خریدار نفت و کالاهای روسیه تبدیل شده است.
پوتین پیش از سفر چهارروزه خود به چین در ماه آگست سال گذشته، تحریمهای غرب علیه روسیه را «تبعیضآمیز» توصیف کرده و از حمایتهای پکن تمجید کرده بود.
او در آن زمان اعلام کرده بود که چین اکنون بزرگترین شریک تجاری روسیه از نظر حجم مبادلات است و تقریباً تمامی معاملات میان دو کشور با روبل روسیه و یوان چین انجام میشود.
ماه گذشته نیز شی جینپینگ در دیدار با سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه، خواستار «هماهنگی راهبردی نزدیکتر و قدرتمندتر» میان پکن و مسکو شده بود.
شی همچنین در ماه مه سال گذشته به روسیه سفر کرده و متعهد شده بود که در برابر آنچه «یکجانبهگرایی و زورگویی هژمونیک» خواند، در کنار مسکو باقی بماند.
این تحولات در حالی رخ میدهد که رقابت میان آمریکا، چین و روسیه بر سر نظم آینده جهان وارد مرحلهای پیچیدهتر شده و جنگهای اوکراین و ایران نیز به یکی از محورهای اصلی معادلات ژئوپلیتیکی قدرتهای بزرگ تبدیل شدهاند.
