خبرگزاری راسک: در حالیکه افغانستان زیر فشار بحرانهای متعددی از جمله بیکاری، گرسنگی، اخراج دستهجمعی مهاجران و فروپاشی نظام خدمات اجتماعی دست و پا میزند، هشدار تازهی سازمان ملل، در باره بحران اقلیمی بار دیگر توجه جهانی را به یکی از خطرناکترین بحرانهای مزمن این کشور جلب کرده است.
اندریکا راتواته، معاون نماینده ویژه دبیرکل سازمان ملل متحد و هماهنگکننده کمکهای بشردوستانه در افغانستان، روز یکشنبه، پنجم اسد، در پیامی ویدیویی گفته: «بحران اقلیمی در افغانستان، تهدیدی دور و نامریی نیست، بلکه واقعیتی جاری است که همین اکنون در حال آسیبرساندن به زندگی میلیونها نفر است.»
او با استقبال از فراخوان آنتونیو گوترش، دبیرکل ملل متحد برای گذار عادلانه از سوختهای فسیلی به انرژیهای تجدیدپذیر، تاکید کرده که جهان باید برای حمایت از مردم افغانستان دست به اقدام فوری بزند. او گفته: «اگر جامعه جهانی نسبت به تغییرات اقلیمی در افغانستان بیتفاوت بماند، این بحران نهتنها افغانستانیها بلکه ثبات منطقهای و تلاشهای جهانی برای امدادرسانی را نیز تهدید خواهد کرد.»
به باور کارشناسان، بحران اقلیمی در افغانستان تنها یک تهدید زیستمحیطی نیست، بلکه عاملی شتابدهنده برای فاجعههای اجتماعی، اقتصادی و انسانی است. خشکسالیهای پیاپی در سالهای اخیر زمینهای زراعتی را بایر کرده، کوچهای اجباری را افزایش داده، منابع آبی را محدود ساخته و فقر را بهطور بیسابقهای گسترش داده است.
در کنار این، صدها هزار مهاجر افغانستانی که از کشورهای همسایه اخراج شدهاند، به مناطقی بازمیگردند که یا زیر بار خشکسالیست یا به دلیل سیل و فرسایش خاک قابل سکونت نیست. همزمان نرخ بیکاری بهگونهی خطرناک افزایش یافته و زیرساختهای خدمات صحی، آموزشی و رفاهی یا فروپاشیدهاند یا عملاً به حاشیه رانده شدهاند.
برنامه انکشافی ملل متحد-(یو ان دی پی) نیز بهتازگی هشدار داده است که میلیونها نفر در افغانستان هنوز به آب آشامیدنی سالم دسترسی ندارند و در برخی مناطق، منابع آبی بهطور کامل خشک شدهاند. افغانستان اکنون در فهرست ۱۰ کشور نخست جهان قرار دارد که بیشترین آسیب را از تغییرات اقلیمی متحمل شدهاند.
بحران اقلیمی برای افغانستان، نه یک هشدار مبهم، بلکه فاجعهای ملموس و روزمره است؛ فاجعهای که هر قطره آب، هر تکه زمین قابل کِشت و هر درخت سرپا، اکنون معنای بقا دارد. در چنین شرایطی، سکوت جامعه جهانی یا اولویتدادن به بحرانهای سیاسی کوتاهمدت، تنها مسیر افغانستان را بهسوی ویرانی بیشتر هموار میسازد.
اگر اکنون اقدام نشود، هیچ بستهی بشردوستانه، هیچ گفتوگوی صلح و هیچ قطعنامهای قادر نخواهد بود خاکِ فرسایشرفته، چاههای خشکشده و نسل بیخانه را نجات دهد.
