خبرگزاری راسک: در تازهترین اقدام برای کنترول هرچه بیشتر فضای رسانهای، وزارت اطلاعات و فرهنگ حکومت طالبان با صدور یک دستورالعمل جدید، رسانههای داخلی را از انتقاد از سیاستهای این گروه منع کرده و نشر برنامههای سیاسی را مشروط به اخذ مجوز رسمی ساخته است.
این سند چهار صفحهای که تحت عنوان «پالیسی برگزاری برنامههای سیاسی (میزگردها)» به رسانهها ارسال شده، گام تازهای در راستای سانسور سیستماتیک و تحدید آزادی بیان در کشور تلقی میشود. بر بنیاد این دستورالعمل، رسانهها مکلفاند پیش از نشر برنامههای سیاسی، محتوای آن را برای بررسی به وزارت اطلاعات و فرهنگ ارسال کنند. همچنین، اشتراک تحلیلگران در این برنامهها منوط به دریافت تاییدیه رسمی و کارت هویت از این وزارتخانه شده است.
طالبان در این دستور تصریح کردهاند که محتوای برنامههای سیاسی باید همسو با «سیاستهای امارت اسلامی» بوده و از خطوط قرمز حکومت عدول نکند. در غیر آن صورت، رسانهها با پیامدهایی چون لغو مجوز فعالیت و تعطیلی مواجه خواهند شد. همچنین تأکید شده که انتقاد از مقامهای حکومتی باید «در چارچوب قانون» و با «لحنی محترمانه» انجام گیرد.
این تصمیم در حالی گرفته میشود که از زمان بازگشت طالبان به قدرت در تابستان ۱۴۰۰، روند محدودسازی رسانهها بهگونه بیپیشینهای شدت یافته است. دهها رسانه چاپی، شنیداری و دیداری فعالیت خود را متوقف کرده و هزاران خبرنگار، بهدلیل تهدیدهای امنیتی، فشارهای اقتصادی و محدودیتهای روزافزون، ناگزیر به ترک کشور شدهاند.
بر اساس تازهترین ردهبندی جهانی آزادی رسانهها در سال ۲۰۲۵، افغانستان در میان ۱۸۰ کشور جهان، با تنها ۱۷.۸۸ امتیاز، در جایگاه ۱۷۵ قرار گرفته است. گزارشگران بدون مرز اعلام کردهاند که از زمان بازگشت طالبان، دستکم ۱۴۱ خبرنگار بازداشت یا زندانی شدهاند. منابع متعدد از شکنجه سیستماتیک روزنامهنگاران توسط نیروهای استخبارات طالبان نیز گزارش دادهاند.
یکی از خبرنگارانی که تجربه بازداشت را پشت سر گذاشته، به نهادهای بینالمللی گفته است که در مدت حبس تصور میکرد دیگر زنده نخواهد ماند. او افزوده است: «حتی برای تفریح، شکنجه میکردند.»
همزمان، محدودیتها بر رسانههای تصویری نیز افزایش یافته است. با اجرای سفتوسخت قانون امر به معروف، در شماری از استانها از جمله قندهار و تخار، نشر تصاویر موجودات زنده ممنوع اعلام شده و برخی رسانههای تصویری عملاً به ایستگاههای رادیویی مبدل شدهاند.
با این سیاستها، طالبان تلاش دارند روایت رسمی خود را بدون چالش در سطح جامعه نشر دهند و هرگونه صدای مخالف یا تحلیل انتقادی را خاموش سازند؛ وضعیتی که آینده فعالیت رسانههای آزاد و مستقل را در کشور به شدت در هالهای از ابهام فرو برده است.
کارمندان وزارت دفاع: طالبان ما را بدون طی مراحل قانونی از وظیفه برکنار کردند
بازداشت یک جنرال پیشین از سوی طالبان در کابل
درگیری در هرات پس از اقدام طالبان به جمعآوری خیمههای عزاداری
افسر پیشین پولیس در جوزجان هدف حمله مسلحانه قرار گرفت
یک طالب هنگام تلاش برای آدمربایی هدف گلوله طالب دیگر قرار گرفت
سازمان ملل: میلیونها افغانستانی توان خرید غذای روزمره را ندارند
افزایش محدودیت بر رسانهها؛ طالبان با دستورالعمل تازه، جریان اطلاعرسانی را در چنگ خود میگیرد
